Pierwsza książka to zawsze wielka przygoda. Ekscytacja, niepewność, ogrom nowych informacji i decyzji, z którymi autor mierzy się po raz pierwszy. Wiele elementów zaskakuje – czas trwania redakcji, liczba korekt, etapy produkcji, a przede wszystkim własne emocje w całym procesie.
Druga książka to już zupełnie inna historia. Autor zna podstawy, wie, z czym wiąże się praca nad publikacją, i potrafi lepiej ocenić, co działało, a co wymagało poprawy. To moment, w którym pojawia się więcej spokoju i… więcej odpowiedzialności.
Kolejny projekt to szansa, by wszystko zaplanować bardziej świadomie. A świadoma współpraca z wydawnictwem zawsze przynosi lepsze efekty – i większą satysfakcję.
Zatrzymaj się na chwilę i podsumuj poprzedni proces
Zanim zgłosisz nową książkę, spróbuj spojrzeć z dystansem na poprzedni projekt. Co poszło gładko? Gdzie pojawiły się trudności? Jak wyglądała komunikacja? Czy harmonogram był realistyczny?
Nie chodzi o to, by oceniać kogokolwiek – wręcz przeciwnie. To moment na autorefleksję i zbudowanie własnego systemu pracy. Być może odkryjesz, że największe napięcia wynikały z nieprecyzyjnych oczekiwań, zbyt ambitnych terminów lub braku informacji o kolejnych etapach.
Takie krótkie podsumowanie to inwestycja. Wystarczy jedna kartka z kilkoma zdaniami: „następnym razem chciałbym, żeby…” – i już masz gotowy punkt wyjścia do lepszej współpracy.
Porozmawiaj o koncepcji książki wcześniej niż ostatnio
Debiutancki projekt bardzo często zaczyna się od gotowego manuskryptu. Jeśli masz już jedną książkę za sobą, spróbuj zmienić ten model.
Zamiast pisać wszystko samodzielnie od A do Z, wyślij propozycję tematu, plan rozdziałów, próbkę tekstu. Dzięki temu wydawca może doradzić Ci na etapie, gdy zmiany są jeszcze łatwe do wprowadzenia. Można razem ocenić potencjał rynkowy, dopasować styl, objętość, sposób komunikacji z czytelnikiem.
Taka rozmowa zwykle przebiega zupełnie inaczej niż przy debiucie – bo jesteś już partnerem, a nie petentem. I dokładnie o to chodzi: by traktować współpracę jak dialog, a nie tylko przekazanie pliku z książką.
Warto zgłosić się do wydawcy już na etapie koncepcji, żeby:
- sprawdzić, czy temat jest rynkowy,
- dopracować tytuł, objętość i strukturę,
- dostosować styl książki do grupy odbiorców,
- wybrać odpowiedni format i zakres (np. poradnik vs. opowieść),
- zminimalizować konieczność późniejszych dużych zmian.
Określ, jak chcesz pracować – i czego potrzebujesz
Drugi projekt to świetna okazja, by jasno nazwać swoje potrzeby. Jeśli przy pierwszej książce miałeś poczucie, że za mało wiedziałeś o tym, co dzieje się w procesie – możesz teraz poprosić o więcej informacji. Jeśli z kolei czułeś się przebodźcowany ciągłym konsultowaniem wszystkiego – warto uprzedzić, że wolisz decyzje po stronie wydawnictwa.
Ustalcie wspólnie, kto prowadzi komunikację, jak często chcecie się kontaktować, kto podejmuje decyzje o grafice, opisie, działaniach marketingowych. Taki precyzyjny podział ról sprawia, że projekt idzie sprawniej, bez zbędnych opóźnień i frustracji.
Zanim zaczniesz projekt, możesz jasno określić:
- czy chcesz być angażowany na każdym etapie, czy tylko kluczowych,
- jak często chcesz otrzymywać informacje o postępach,
- czy chcesz samodzielnie wybierać grafiki i ilustracje,
- jak wygląda ścieżka akceptacji okładki i opisu,
- w jakim zakresie planujesz włączyć się w promocję książki.
Zaplanuj harmonogram, który naprawdę działa
Po pierwszym projekcie większość autorów już wie, że książki nie robi się „w miesiąc”. Redakcja potrafi zająć kilka tygodni, korekta potrzebuje przestrzeni, grafik czasem ma kolejkę, a promocja to osobny etap, którego nie warto upychać w ostatnich trzech dniach przed premierą.
Tym razem możesz podejść do planowania inaczej: bardziej realistycznie i z większą elastycznością. Niech pisanie nie kończy się w ostatnim możliwym terminie. Zostaw bufor czasowy na nieprzewidziane sytuacje. Lepiej mieć przestrzeń niż gonić od korekty do druku bez chwili na złapanie oddechu.
Pamiętaj, że dobry harmonogram to nie tylko kalendarz – to też gwarancja lepszego samopoczucia w całym procesie.
Zacznij promocję… zanim skończysz pisać
To jedna z największych zmian, jaką widzimy u autorów między pierwszą a drugą książką. Przy debiucie promocja zaczyna się najczęściej „po fakcie” – kiedy książka już leży w drukarni. Tymczasem o wiele skuteczniejsze jest rozpoczęcie działań promocyjnych równolegle z pisaniem.
Nie chodzi o nachalne reklamy, ale o naturalne budowanie ciekawości: pokazanie procesu twórczego, zadanie pytania czytelnikom o okładkę, dzielenie się inspiracjami, fragmentami, tytułem roboczym. To właśnie wtedy zaczyna się tworzyć grono osób, które poczują się zaproszone do projektu.
Autor, który zaczyna promocję wcześniej, nie tylko buduje lepszy zasięg – buduje też relację. A to przekłada się nie tylko na sprzedaż, ale też na realną satysfakcję z premiery.
Zadbaj o spójność z poprzednimi książkami – lub świadomie ją przełam
Czytelnicy szybko kojarzą autora z określonym stylem, tematyką, sposobem komunikacji. Dlatego druga książka powinna być logicznym krokiem – albo kontynuacją, albo przemyślaną zmianą kierunku.
Jeśli chcesz budować markę eksperta w danym obszarze, spójność będzie Twoim atutem. Jeśli natomiast chcesz pokazać nową twarz – zaplanuj to razem z wydawnictwem. Czasem wystarczy zmiana tonu, innym razem całkowita zmiana stylu graficznego czy języka.
Kluczowe jest to, żeby decyzja była świadoma. Spójność nie musi oznaczać powtarzalności – a zmiana nie musi oznaczać chaosu.
Wyznacz cele – i powiedz je na głos
Wielu autorów przy drugim projekcie ma już inne priorytety. Nie chodzi tylko o to, żeby książka „wyszła”. Chodzi o to, żeby coś konkretnie zmieniła, np. pomogła rozwinąć działalność zawodową, otworzyła drzwi do wystąpień publicznych, przyciągnęła nową grupę czytelników i wzmocniła wizerunek autora.
Im jaśniej określisz swoje cele, tym łatwiej będzie je zrealizować – również wydawnictwu, które może dopasować do nich styl pracy, plan promocji czy rekomendacje dotyczące formy książki.
Nie bój się mówić o tym wprost: „Chciałabym, żeby ta książka pomogła mi…”. To nie oznaka braku profesjonalizmu – to przejaw dojrzałości jako autora.
Podsumowanie
Kolejny projekt wydawniczy to nie powtórka z rozrywki. To nowy rozdział, ale z bagażem doświadczeń, który może Ci tylko pomóc. Świadoma współpraca z wydawnictwem zaczyna się od rozmowy: o potrzebach, o procesie, o celach i o sposobie pracy.
Im lepiej się znacie, tym lepiej możecie razem działać. A druga książka to najlepszy moment, żeby budować tę relację nie na nowo, ale głębiej.
