Opis
Moje pamiętniki to zapis wspomnień 88-letniego seniora, który czuje się spełniony zarówno rodzinnie, jak i zawodowo, mimo że nie brakowało trudności na poszczególnych etapach jego życia.
Jan Konieczny – Urodzony w 1933 roku w Bydgoszczy w rodzinie wysokiej rangi urzędnika PKP, rozwijał się jako szczęśliwe najmłodsze dziecko. W okresie okupacji był świadkiem okrutnych zbrodni, jakich dopuścili się okupanci na przedstawicielach inteligencji polskiej w Bydgoszczy. Z chwilą uruchomienia polskich szkół po zakończeniu wojny podjął naukę w szkole podstawowej, a następnie w liceum, które ukończył w 1952 r. W 1953 r. rozpoczął studia na Wydziale Geodezji i Kartografii Politechniki Warszawskiej, które ukończył w 1959 r. po odbyciu stażu w zakładach Zeissa w RFN jako magister inżynier geodezji ze specjalnością w fotogrametrii.
Po studiach rozpoczął pracę naukową w Instytucie Badań Geologicznych Polskiej Akademii Nauk, opracowując pod kierunkiem prof. Kazimierza Guzika autorskie metody fotogrametrycznego kartowania geologicznego dla Tatr Zachodnich. W 1969 r. uzyskał stopień doktora nauk technicznych na Wydziale Geodezji i Kartografii PW. W 1975 r. stworzył w IGiK PW Ośrodek Przetwarzania Zdjęć Lotniczych i Satelitarnych, wyposażając go amerykańskie i japońskie metody i systemy komputerowe do przetwarzania obrazów satelitarnych satelity LANDSAT.
Uczestniczył w międzynarodowym programie badawczym INTERKOSMOS w obszarze wykorzystania obrazów satelitarnych Ziemi w gospodarce narodowej, m.in. opracowując zadania związane z badaniem powierzchni Ziemi dla polskiego kosmonauty Mirosława Hermaszewskiego. W 1975 r. powołany został na stanowisko docenta. Połowa lat 70. to także początek jego działalności w strukturach Organizacji Narodów Zjednoczonych. Uczestniczył w wielu projektach jako ekspert z dziedziny fotogrametrii i mapowania w takich krajach, jak Somalia, Turcja, Sudan i Jordania. W 2003 r. uzyskał stopień doktora habilitowanego nauk technicznych na Wydziale Geodezji i Kartografii PW, dzieląc się ze studentami zdobytą wiedzą i doświadczeniem
marbla29 –
Największym problemem przy pisaniu opinii do “Moich pamiętników” był fakt, że oceniam osobiste wspomnienia autora, w wielu momentach wzruszające i trudne. Oczywiście, pojawiały się też te radosne i pełne szczęścia, ale wtedy zadawałam sobie pytanie “Jak ocenić cudze szczęście? Czy jest dobrze czy źle ujęte w słowa?”. Dlatego na początku pragnę zaznaczyć, że nie oceniam samych wspomnień, lecz narrację o nich (choć czasami także odnoszę się do konkretnych wydarzeń z życia autora).
Na samym początku moją uwagę przykuło wspomnienie z rozpoczęcia roku szkolnego 1 września 1939 roku. Autor jako wówczas sześciolatek pierwszy raz poszedł do szkoły i dopiero miał rozpocząć swoją przygodę z nauką, kiedy rozpoczęła się II wojna światowa. Jak sam zaznacza, zanim wojska niemieckie dotarły do Bydgoszczy, upłynęło kilka dni. To wspomnienie skłoniło mnie do zastanowienia się, że faktycznie – nie wszędzie wojna wybuchła w tym samym momencie. Ja znam historię przede wszystkim Warszawy (ze względu na to, że stolica stanowi oś większości opowieści), ale też zachodniej części Polski, kiedy to wojska niemieckie bardzo szybko zajmowały kolejne miejscowości. Dlatego w mojej świadomości utrwalił się błędny obraz, że wszędzie było tak samo i Jan Konieczny obraz ten obalił.
Wczesna młodość autora przypadła na chude czasy powojenne, które dało się przetrwać tylko odpornością na absurd i kombinowaniem, co stanowi charakterystyczne zestawienie wśród opowieści starszych osób. Tak więc Jan Konieczny wspominał, że zastęp muzyczny z bydgoskiej drużyny harcerskiej, zorganizowanej przez jego brata, wyposażony był początkowo w jeden werbel i jedną fanfarę (!). Dziś wydaje się nie do pomyślenia, aby ktokolwiek postanowił zrobić z tego zastęp muzyczny. Wspomnienia autora z tego okresu charakteryzuje lekkość i brawura (jak chociażby opowieść o nartach).
Wśród rozdziałów z pamiętników autora znajduje się także ten przeznaczony studiom w Warszawie – szczególnie jego początek wywołuje uśmiech ze względu na przytaczane anegdoty (chociażby o komunikacji miejskiej). Studenci z każdego pokolenia mogliby wymienić się sposobami na zaoszczędzenie czasu i pieniędzy, niezależnie od poziomu ekonomicznego kraju.
Książkę przyozdabiają zdjęcia – te kolorowe oraz czarno-białe. Warto zwrócić uwagę, że kolorowe zostały wydrukowane na lepszym papierze i często mają zdecydowanie lepszą jakość niż pierwsze, czarno-białe zdjęcia, pojawiające się w rozdziałach poświęconych II wojnie światowej i okresie powojennym (studenckim). Duże wrażenie robią także skany dyplomów, prac oraz nagród autora, które wypełniają wiele stron w drugiej połowie książki i świadczą o jego szerokiej i intensywnej działalności naukowej.
Niestety, pomimo mnogości ciekawych przemyśleń, do których zaprowadziła mnie ta książka, pojawiały się w niej także błędy. Najbardziej rzucała się w oczy literówka już na pierwszej stronie i to w pierwszym akapicie. Czasami zdania były nieskładnie ułożone, a narracja cierpi na coś, co stanowi bolączkę wielu spisywanych wspomnień, czyli brzmiałaby dobrze i poprawnie, gdyby stanowiła formę audio. Tak jednak nie jest i wyraźnie widać, że powinna zostać zredagowana jako książka. A może jest to celowe i ma służyć bliższemu doświadczeniu opowieści autora? Trochę mi to nie pasowało, niestety.
Jest to pozycja, którą polecam przede wszystkim osobom zainteresowanym codziennym życiem w powojennej, komunistycznej Polsce. Wypełniona często zabawnymi, ale także tragicznymi anegdotami, sprawia wrażenie, jak gdyby słuchało się bliskiej osoby. Autor nie poddał się jednak nostalgii i na wiele wspomnień potrafi spojrzeć z dojrzałym dystansem i określić, że zabawy z dzieciństwa, które wtedy zdawały się niegroźne, były szalenie niebezpieczne i nie zakończyły się tragedią tylko dzięki szczęściu. Jan Konieczny jest więc świadomym autorem pamiętników, który nie tylko opowiada o swojej przeszłości, ale też poddaje ją ocenie. A to umiejętność, której wielu z nas brakuje.